Потапов Леонид Васильевич

Сүлөөтэ Нэбтэрхы Толи — Википеэдиһээ
 Эту страницу в данный момент активно редактирует Одхон басаган.
Пожалуйста, не вносите в неё никаких изменений до тех пор, пока не исчезнет это объявление.
В противном случае могут возникнуть конфликты редактирования.
Объявление размещено 11.10.2025 и не должно присутствовать на странице более двух суток.
Для автоматического указания даты установки предупреждения используйте конструкцию {{subst:L}}
Леонид Васильевич Потапов
Leonid Potapov.jpg
Флаг
Буряад Уласай Юрэнхылэгшэ
Флаг
1994 оной июлиин 8 — 2007 оной июлиин 10
Юрэнхылэгшэ Борис Ельцин
Владимир Путин
Урид ажаллаһан хүн тушаал зэргэ баталагдаа, тэрэ өөрөө Буряад Уласай Дээдын Зүблэлэй Түрүүлэгшэ гэжэ
Халан абагша Вячеслав Наговицын
Флаг
Буряад Уласай Дээдын Зүблэлэй Түрүүлэгшэ
Флаг
1991 оной октябриин 21-һээ — 1994 оной июлиин 1
Юрэнхылэгшэ Борис Ельцин
Урид ажаллаһан хүн тушаал зэргэ баталагдаа,
Сергей Булдаев, Буряад Уласай Дээдын Зүблэлэй Түрүүлэгшэ гээд
Халан абагша тушаал зэргэ болюулагдаа, өөрөө Буряад Уласай Юрэнхылэгшэ гээд
Михаил Семёнов, Буряад Уласай Арадай Хуралай Түрүүлэгшэ
Флаг
РСФСР-эй Коммунис намай Буряад Уласай хорооной нэгэдэхи секретарь
Флаг
1990 оной апрелиин 6 — 1991 оной августын 23
Урид ажаллаһан хүн тушаал зэргэ баталагдаа,
Анатолий Беляков, КПСС-эй Буряадай обкомай нэгэдэхи секретать
Халан абагша тушаал зэргэ болюулагдаа
Түрэһэн үдэр 1935 оной июлиин 4(1935-07-04)
Наһа бараһан үдэр 2020 оной ноябриин 12(2020-11-12) (85 наһатай)
Наһанай нүхэр Нина Сергеевна Потапова
Нам КПСС(1961—1991)
КПРФ (1992—2002, 2009 онһоо)
Болбосорол 1. Түмэр замай унаа тээбэриин инженернүүдэй Хабаровскын дээдэ һургуули
2. Арадай ажахын Эрхүү хотын дээдэ һургуули
Эрдэмэй зиндаа эдэй засагай эрдэмэй доктор (2000)
Шагналнууд
Логотип РУВИКИ.Медиа РУВИКИ.Медиа дахи Медиафайл

Леони́д Васи́льевич Пота́пов (ород хэлэн Пота́пов,Леони́д Васи́льевич; 1935 оной июлиин 4(1935-07-04), Уакит[d], Буряад Улас түрэһэн — 2020 оной ноябриин 12(2020-11-12) (85 наһатай), Улаан-Үдэ наһа бараһан) — 1935 оной июлиин 4-дэ Уакит тосхондо, Баунтын эвенкын аймагай, Буряад-Монголой АССР, РСФСР, СССР түрэһэн — 2020 оной ноябриин 12-то Улаан-Үдэдэ, Буряад Улас, Оросой Холбоото Улас наһа бараа — зүблэлтын ба оросой холбоото уласай гүрэнэй ба бодолгын ажаябуулагша. Буряад Уласай түрүүшын юрэнхылэгшэ 1994 оной июлиин 8-һаа 2007 оной июлиин 10 болотор. Оросой Холбоото Уласай Захиргаанай хүтэлбэрилэгшын туһалагша 2007 онһоо 2009 он болотор. Оросой Холбоото Уласай Эрдэмэй академиин Сибириин таһагай Буряадай эрдэмэй түбэй можын ниигэмэй- эдэй засагай шэнжэлэлгын таһагта 2009 онһоо 2020 он болотор эрдэмэй түрүү шэнжэлэгшэ.

Намтар

Родился 4 июля 1935 оной июниин 4-дэ Буряад-Монголой АССР-эй Баунтын аймагай Уакит тосхондо түрөө. Балшар бага наһаниинь Буряад Уласай Аргада һууринда үнгэрөө. 1959 ондо Хабаровскын түмэр замай инженернүүдэй дээдэ һургуули (мүнөөнэй — Алас Дурнын гүрэнэй тээбэриин ехэ һургуули) инженер-механик мэргэжэлээр дүүргээ. Үндэһэн яһаараа- ород[1]. Буряад нютагта үндыһэн хадаа буряад хэлэ һайн мэдэхэ байгаа. Ажабайдалай хүшэр сагта нютагайнь буряад хүршэнэр олон хүүгэдтэй бүлые дэмжэжэ, туһалжа байһан тухай өөрөө хөөрэдэг һэн[2][3]. 1935 ондо Баунтын аймагта түрөө. Түмэр замай инженернүүдэй Хабаровскын дээдэ һургуули дүүргэһэнэй һүүлээр Улаан-Үдын ЛВРЗ-дэ мастераар, цехэй даргаар, үйлэдбэриин ахамад инженерээр хүдэлөө, туршалгын станциин даргаар, даргын орлогшоор, цехэй даргаар ажаллаа. 1965 ондо Эрхүүгэй арадай ажахын дээдэ һургуули « экономист» мэргэжэлээр дүүргээ. 1968 онһоо заводой ахамад инженерээр ажаллаа.

1976—1978 онуудта үйлэдбэриин таһагые даагша.

1979 ондо тэрэ «Түмэр замай тээбэридэ заһабарилгын үйлэдбэриин ударидалга эмхидхэхэ үрэ дүнтэй байдалые дээшэлүүлхэ асуудалнууд» гэһэн дэд докторай зэргын түлөө эрдэмэй ажал хамгаалһан байна. Эдэй засагай эрдэмүүдэй дэд-доктор.

1978—1987 онуудта — КПСС-эй Буряадай обкомай секретаряар ажаллаа.

1987 онһоо Туркменистанда Марыйскын можын гүйсэдхэхы хорооной түрүүлэгшээр томилогдоо һэн, 1990 онһоо Туркмениин ССР-эй Дээдэ Зүблэлэй Түрүүлэгшын орлогшоор хүдэлөө.

1990 оной апрель һарада КПСС-эй Буряадай обкомой нэгэдэхи секретаряар һунгагдаһан байна (һунгалта альтернативна үндэһөөр үнгэрөө). 1990 ондо ЦК КПСС-эй гэшүүн болоо. 1990 онһоо 1993 он болотор Оросой Холбоото Уласай арадай һунгамал байгаа. Буряадай ССР-эй Верховно Зүблэлэй сесси дээрэ 1991 оной октябрь һарада уласай Верховно Зүблэлэй түрүүлэгшээр һунгагдаа. Буряадай хоёр мандадтай 3-дахи һунгуулиин тойрогһоо 1993 оной декабрь һарада 39,06 % дуу абажа, Оросой Холбоото Уласай Федерациин Зүблэлэй гэшүүнээр һунгагдаа. Хүдөө ажахын бодолгын хорооной гэшүүн байгаа.

1994 оной уласай һунгалтада үнэншэмэ илалта туйлажа, Буряад Уласай түрүүшын Юрэнхылэгшэ, нэгэ доро Засагай газарай Түрүүлэгшэ болоһон байна.

1996 оной январь һараһаа дахин Оросой Холбоото Уласай Федерациин Зүблэлдэ тушаалаар дахин орожо, Хүдөө ажахын бодолгын талаар хорооной түрүүлэгшын орлогшо болоһон байна.

Юрэнхылэгшын һунгуулида 1998 оной 6 һарын 21-дэ хоёрдохиёо илажа, арбан эсэргүүсэгшэдые илажа, һунгалтада хабаадаһан һунгагшадай 63,3 % һанал дуу абаһан байна. Оросой Холбоото Уласай парламентын дээдэ танхим байгуулха шэнэ гурим тухай хуулиин ёһоор 2000 оной декабрь һарада Оросой Холбоото Уласай Федерациин Зүблэлэй гэшүүнэй тушаалһаа бууһан байна. Тэрэл жэлдэ «Шэлжэлтын үедэ холбоото уласай можын эдэй засагай өөрын хүгжэлтэ» гэһэн сэдэбээр докторой диссертаци хамгаалһан байна. Эдэй засагай эрдэмэй доктор.

2002 оной июниин 23-да гурбадахияа Буряад Уласай Юрэнхылэгшээр һунгагдаһан, һунгуулиин нэгэдэхи шатада илажа гараад, 67 %-һаа дээшэ һанал абажа, гол тэмсэлшэ Гүрэнэй Дүүмын һунгамал Бато Семёновһоо нилээд түрүүлһэн байна.

2005 оной сентябриин 27-һоо 2006 оной мартын 30 болотор — Оросой Холбоото Уласай Гүрэнэй Зүблэлэй Президиумэй гэшүүн[4][5].

Тэрэ 2007 оной июль һарада Буряадай Юрэнхылэгшын тушаалһаа буугаа.

Леонид Потапов 2007 оной сентябриин 20-һоо Оросой Холбоото Уласай Юрэнхылэгшын захиргаанай хүтэлбэрилэгшын туһалагшын уялга дүүргэбэ.

Леонид Потапов 2008 оной февраль һарада Ород-Туркмен олзын хэрэг эрхилэлгын зүблэлэй хиналта хүтэлбэрилһэн байна.

2009 онһоо — Орос гүрэнэй Эрдэмэй академиин Сибириин таһагай Буряадай эрдэмэй түбэй региональна эдэй засагай шэнжэлэлгын таһагта түрүү эрдэмэй ажал ябуулагшаар хүдэлөө.

Тэрэ 2020 оной ноябриин 12-то COVID-19 гэһэн халдабарита хамшаг үбшэнһөө наһа бараа.[6]. Һүүлшын харгыда хахасалгын ёһолол ноябриин 21-дэ Улаан-Үдын физкультурна-спортивна комплекс соо үнгэрбэ.[7][8]. Хахасалгын ёһололдо хабаадагшадай дунда уласай толгойлогшо Алексей Цыденов, сенатор Вячеслав Наговицын, Улаан-Үдэ хотын мэр Игорь Шутенков, Арадай Хуралай түрүүлэгшэ Владимир Павлов, Леонид Потаповай гэртэхин, нүхэдынь — басаганиинь, Татьяна, тэрэнэй хүбүүн Алексей гэгшэд байгаа.

Шагналнууд

  • Буряадай АССР-эй габьяата инженер
  • Октябриин Хубисхалай Орден
  • Ажалай Улаан Тугай Орден
  • «Хүндэлэлэй тэмдэг» Орден
  • Улаан-Үдэ хотын хүндэтэ эрхэтэн
  • Буряадай гүрэнэй ехэ һургуулиин, Мүнөө үеын гуманитарна ехэ һургуулиин, Эрхүүгэй гүрэнэй ехэ һургуулиин, Эрхүүгэй техническэ ехэ һургуулиин, мүн Плехановай нэрэмжэтэ Ородой эдэй засагай ехэ һургуулиин хүндэтэ профессор
  • Хани барисаанай орден (1995 оной июниин 26) — «гүрэн түрын аша габьяагай, ажалдаа туйлаһан амжалтануудай, нүхэсэл бэхижүүлгэдэ ехэ хубитаяа оруулһан, арадуудай хоорондохи хамтын ажаллалгын, ами наһанай аюулда байһан зониие абарха хэрэгтэ ами наһаяа хайрлангүй үйлэ хэрэгүүдэй түлөө»[9]
  • Орден «Эсэгэ ороной үмэнэдэ габьяагай түлөө», 4-дэхи шатын (1998 оной майн 11) — республикын ниигэмэй-эдэй засагай хүгжэлтэдэ ехэхэн хубитаяа оруулһан, арадуудай хоорондохи нүхэсэл ба хамтын ажал бэхижүүлһэнэй түлөө[10]
  • «Эсэгэ ороной үмэнэдэ габьяагай түлөө», 3 шатын (2007 оной августын 7) орден — Россиин гүрэн түрын байдал бэхижүүлгэдэ оруулһан ехэ хубитаяа ба олон жэлэй үнэн сэхэ ажалай түлөө[11]

Ссылкэнүүд

  1. ↑ Потапов Леонид Васильевич — биография — кто такой Потапов Леонид Васильевич. Дата обращения: 11 октябрь 2025. Архивировано из оригинала 19 апрель 2015 года.
  2. ↑ Леонид Потапов: Русский и бурятский народы для меня одинаково родные. Дата обращения: 11 октябрь 2025. Архивировано 4 август 2018 года.
  3. ↑ Потапов Леонид Васильевич (ород хэлэн). viperson.ru. Дата обращения: 11 октябрь 2025.
  4. ↑ Распоряжение Президента Российской Федерации от 27.09.2005 г. № 437-рп «О президиуме Государственного совета Российской Федерации». Дата обращения: 11 октябрь 2025. Архивировано 26 март 2020 года.
  5. ↑ Распоряжение Президента Российской Федерации от 30.03.2006 г. № 136-рп «О президиуме Государственного совета Российской Федерации». Дата обращения: 11 октябрь 2025. Архивировано 26 март 2020 года.
  6. ↑ Умер первый президент Бурятии Леонид Потапов. tass.ru. Дата обращения: 11 октябрь 2025. Архивировано 30 ноябрь 2020 года.
  7. ↑ В Бурятии простились с первым Президентом республики Леонидом Потаповым (ород хэлэн). burunen.ru. burunen.ru/media. Дата обращения: 11 октябрь 2025.
  8. ↑ В Бурятии простились с первым президентом республики.Фоторепортаж (ород хэлэн). baikal-daily.ru. Дата обращения: 11 октябрь 2025.
  9. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 26.06.1995 г. № 636 «О награждении государственными наградами Российской Федерации работников акционерных обществ, предприятий, организаций и военнослужащих». Дата обращения: 11 октябрь 2025. Архивировано 21 август 2017 года.
  10. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 11.05.1998 г. № 529 «О награждении орденом „За заслуги перед Отечеством“ IV степени Потапова Л. В.» Дата обращения: 11 октябрь 2025. Архивировано 18 октябрь 2019 года.
  11. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 07.08.2007 г. № 1035 «О награждении орденом „За заслуги перед Отечеством“ III степени Потапова Л. В.» Дата обращения: 11 октябрь 2025. Архивировано 18 октябрь 2019 года.

Ном зохёол

  • Потапов Леонид Васильевич: Президент-Председатель Правительства Республики Бурятия // Республика Бурятия. Элита бизнеса Бурятии-2001: Каталог. — Улан-Удэ, 2001.
  • Биографические данные руководителей Верховного Совета, Президиума Верховного Совета и Правительства Бурятии (1923—1996). — Улан-Удэ, 1996.
  • Леонид Потапов — Президент Республики Бурятия: Штрихи к полит. портрету // Российская Федерация сегодня. — 1999. — № 20.
"https://bxr.ruwiki.ru/w/index.php?title=Потапов_Леонид_Васильевич&oldid=367168" хуудаһанһаа абтаһан