Садыков Буда Сергеевич

Сүлөөтэ Нэбтэрхы Толи — Википеэдиһээ
Садыков Буда Сергеевич
Художник Буда Садыков.jpg
Түрэһэн үдэр 1916 оной декабриин 22(1916-12-22)
Түрэһэн газар
Наһа бараһан үдэр 1992 оной ноябриин 3(1992-11-03) (75 наһатай)
Наһа бараһан газар
Гүрэн
Шагналнууд
орден Отечественной войны II степени орден Красной Звезды орден «Знак Почёта» медаль «За боевые заслуги»

Буда́ Серге́евич Са́дыков (1916 оной декабриин 22(1916-12-22), Аларский район[d], Усть-Ордагай Буряадай автономито тойрог түрэһэн — 1992 оной ноябриин 3(1992-11-03) (75 наһатай), Улаан-Үдэ наһа бараһан) — зүблэлтын буряад уран зурааша. Эсэгэ Ороноо Хамгаалгын Агууехэ дайнда хабаадаһан. Буряадай АССР-эй урлалай габьяата ажал ябуулагша, Буряадай АССР-эй арадай уран зурааша.

Намтар

Тэрэ 1916 оной декабриин 22-то Эрхүү можын Халтуй нютагта (мүнөө үеын — Эрхүү можын, Алайрай аймагай дэбисхэр дээрэ) түрэһэн[1].

Алайрай дунда һургуулида һураха үедөө Буда буряадай ерээдүйн арадай уран зурааша Роман Мэрдыгеевтэй уулзажа, энэ һургуулида зурагай хэшээл ябуулдаг байгаа[2]. Энэ уулзалга саашадаа уран зураашын наһанай зам шэлэлгэдэ шиидхэхы үүргэ дүүргээ.

Гадаадын медиа файлнууд
Соведүүдэй талмай. 1963 он
Внешние изображения
Жаран нүхэтэ. 1963 он
Внешние изображения
Путепровод. 1969 год

1937 ондо Һургуулияа дүүргээд, Буда Садыков Мэрдыгеевэй заабаряар Эрхүүгэй уран зурагай училищида ороо, гэбэшье һуралсалаа дүүргэжэ үрдеэгүй-Эсэгэ Ороноо Хамгаалгын Агууехэ дайн эхилжэ, фронт сэрэгтэ татаа һэн[3].

Ленинград, Сталинград шадар, Курска дугаагта болоһон байлдаануудта хабаадажа, Севастополь сүлөөлөө. Зүүн Пруссида дайгаа дүүргээ[3][4].

Дайнһаа бусаад, Эрхүүгэй уран зурагай училищи 1947 ондо дүүргээ[1].

1948 онһоо Садыковой ажалнууд республикын, зональна болон бүхэсоюзна выставкануудта табигдана.

1956 ондо СССР-эй уран зураашадай Холбоондо абтаа[1].

Буряадай делегациин бүридэлдэ 1959 ондо Москвада үнгэрһэн буряадай искусство болон литературын II декадада хабаадаа һэн.

Буда Садыковай зохёохы ажалай ялас гэмэ онсо шэнжэнь гэхэдэ, Буряадай ниислэл хотын олон тоото хотын пейзажнуудынь болоно, тэрэнэй түлөө уран зураашые «Улаан — Үдын Дуушан» гэжэ зүйтэйгөөр нэрлэдэг. 1987 ондо Сампиловай нэрэмжэтэ Уран һайханай музейдэ хубиин үзэсхэлэн аша габьяаень мэдэрэлгэ болоо.

Уран зурааша дүрэ зурагуудай жанрта хандадаг байгаа, тэдэнэй геройнууд ажалай, эрдэмэй хүнүүд, дайнай ветеранууд болодог һэн. Наһанайнгаа һүүлшын жэлнүүдые Түүхын-хубисхалай сэдэбтэ болон Эсэгэ ороноо Хамгаалгын Агууехэ дайнай сэдэбтэ зорюулаа.

1992 оной ноябриин 3-да Улаан-Үдэдэ наһа бараа[1].

Мэдээжэ ажалнууд

  • "Хонишон Х. Д. Доржижаповай портрет " (1954)
  • «Түрүү һаалишан Д. Н. Амоголоновагай портрет.» (1957)
  • «Улаан-Үдэ. Соведүүдэй талмай» (1959)
  • «Һүрэг» (1963)
  • «Улаан-Үдэ. Шэнэ аймаг» (1964)
  • «Саян дээрэ» (1966)
  • «Путепровод» (1969)
  • «Профессор М. Г. Абахаевай портрет.» (1975).

Буда Садыковай бүхы ажалнууд Улаан-Үдэ хотодо Ц.Сампиловай нэрэмжэтэ Уран зурагай музейдэ байдаг.

Шагналнууд ба зэргэнүүд

  • Улаан Одоной Орден[4];
  • «Хүндэлэлэй Тэмдэг» Орден[4];
  • Буряадай АССР-эй искусствын габьяата ажал ябуулагша[1];
  • Буряадай АССР-эй арадай уран зурааша[1].

Ажаглалтанууд

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 Садыков Буда (ород хэлэн). Сайт «Всё о культуре и искусстве Бурятии». Дата обращения: 12 март 2026.
  2. ↑ В столице Бурятии открылась выставка о «певце Улан-Удэ». Дата обращения: 12 март 2026. Архивировано 22 декабрь 2016 года.
  3. ↑ 1 2 Садыков Буда Сергеевич (ород хэлэн). Музейный комплекс «Дорога памяти». Дата обращения: 12 март 2026.
  4. ↑ 1 2 3 Подвиг народа. Дата обращения: 12 март 2026. Архивировано 1 январь 2021 года.

Ном зохёол

  • Народный художник Бурятской АССР Буда Сергеевич Садыков: живопись, графика: каталог выст. / сост., авт. вступит. ст. Л. Вишнякова. — Улан-Удэ: Бурят. кн. изд-во, 1990. — 19 с.: ил.
  • Соктоева И. И. Садыков Буда Сергеевич: краткие биогр. сведения: [живописец, портретист и пейзажист] // Соктоева И. И. Художники Бурятии / Инесса Ильинична Соктоева, Маргарита Валерьяновна Хабарова. — Л., 1976. — С. 132—133.
  • Художники Бурятии — округу: каталог. Живопись, графика, скульптура, ювелирное искусство / Сост. И. И. Стариков; Усть-Ордынский филиал Иркут. гос. объединен. музея. — Усть-Орда: Б.и.,1989. — 35 с.: ил., портр. См. о Б. С. Садыкове, с.8,13,16: портр.
  • Червонная С. М. Живопись автономных республик РСФСР (1917—1977) / Светлана Михайловна Червонная. — М.: Искусство, 1978. — 208 с.: ил. См. о Б. С. Садыкове, с. 25.

Ссылкэнүүд

"https://bxr.ruwiki.ru/w/index.php?title=Садыков_Буда_Сергеевич&oldid=359449" хуудаһанһаа абтаһан