Марков Алексей Васильевич

Марков Алексей Васильевич
Марков Алексей Васильевич
Түрэһэн һара/үдэр	1918 оной январиин 29
Түрэһэн газар	Орос гүрэн, Костромагай можо, Василёво һуурин
Наһа бараһан һара/үдэр	1943 оной октябриин 15
Наһа бараһан газар	СССР, Белорус ССР, Гомелиин можо, Лоевын аймаг, Лоев тосхон шадар
Хамаадал	СССР
Сэрэгэй түрэл янзань	хилэ хамлаалха сэрэгүүд; (1938-1941);; буудалгын сэрэгүүд; (1941-1943)
Алба хэһэн жэлнүүд	1938 он - 1943 он
Нэрэ зэргэ	ахалагша лейтенант
Хуби	буудалгын 106-дахи дивизиин, буудалгын 43-дахи полк
Дайн/байлдаан	Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайн

Марков Алексей Васильевич (1918 оной январиин 29-дэ түрэһэн, Орос Уласай Костромагай можын, Костромагай хушуунай, Василёво һуурин —1943 оной октябриин 15 алдалан унаа, СССР, Белорус ССР, Гомелиин можо, Лоевын аймаг, Лоев тосхон шадар) — Ажалшад-Таряашадай Улаан Сэрэгэй сэрэгшэ. Эсэгэ Ороноо хамгаалгын Агууехэ дайнда хабаадагша, Зүблэлтэ Холбооной Баатар (1943 он, наһа бараһанайнгаа удаа). Торгон сэрэгэй ахалагша лейтенант.

Намтар

Марков Алексей Васильевич 1918 оной январиин 29-дэ Орос Уласай Костромагай можын, Костромагай хушуунай, Василёво һууринда (мүнөөнэй Оросой Холбоото Уласай, Костромагай можын, Костромагай аймагай, Василёво тосхон) таряашадай гэр бүлэдэ түрэһэн намтартай. Үндэһэ яһанай шэнжээр — ород хүн. Һургуулиин долоон анги дүүргээд, нягталан бодогшын курснуудта һураа. Сэрэгэй албанда татагдахаһаа урид «Социализмын толон» хамтын ажахыда нягталан бодогшоор хүдэлөө.

А. В. Марков 1938 ондо Ярославлиин можын Костромагай аймагай^[1] сэрэгэй комиссариадаар Ажалшад-Таряашадай Улаан Сэрэгтэ татагдаһан байгаа. Алас Дурнын СССР-эй НКВД-н хилэ хамгаалгын сэрэгтэ болзорто албаяа хааһан байна. Сэрэгэйнгээ болзорто албанай һүүлээр Сэрэгэй-бодолгын училищида орожо, 1941 ондо тэрэнээ дүүргээ. СССР-эй НКВД-н сэрэгүүдэй Үбэр Байгалай дивизидэ бодолгын хүтэлбэрилэгшөөр алба гараа. Улас түрын бодолгын хүтэлбэрилэгшэдые бэлдэжэ байһан институдай усадхагдаһанһаа 1942 оной октябрь һарада^[2] ахамад лейтенантын зэргэ абажа, 1942 оной ноябрь һарада байгуулагдажа байһан буудалгын 106-дахи дивизиин^[3], Дауриин буудалгын 43-дахи полкын, буудалгын 2-дохи батальоной комсомолой эмхидхэгшээр томилогдоо^[4]

1943 оной февралиин 15-да СССР-эй 70-дахи армиин^[5] бүридэлдэ байһан Үбэр Байгалай буудалгын 106-дахи дивизи, һая байгуулагдаһан Түбэй фронтын бүридэлдэ оруулагдаа^[6]. Торгон сэрэгэй ахалагша лейтенант А. В. Марков 1943 оной февралиин 28-һаа фашис булимтарагшадтай тэмсэлгын байлдаануудта хабаадаа. Алексей Васильевич севскэ зүг руу хамгаалгын ба добтолгын сэрэгэй ябуулгануудта хабаадаһан, тэрэ ябуулгын үедэ Курскын дугаагай хойто нюур тала байгуулагдаа. 1943 оной зун Курскын байлдаанай хамгаалгын шатада ба тэрэнэй добтолгын бүридэлэй хуби — Орловско дайшалхы ябуулгада хабаадаа. 1943 оной сентябриин 1-дэ буудалгын 106-дахи дивизи 65-дахи армиин бүридэлдэ дамжуулагдажа, Черниговын-Припятскэ дайшалхы ябуулгада хабаадаа, тэрэ үедэ буудалгын 2-дохи батальоной комсомолой эмхидхэгшэ, ахалагша лейтенант Марков Десна уһа голые дайлалдан гаталжа, тэрэнэй баруун эрьеын плацдарм абахын тула байлдаануудта шалгарһан байна. Батальонойнгоо бүридэлдэ ходо ябажа байһан Алексей Васильевич өөрынгөө жэшээгээр сэрэгшэдые зоригжуулдаг һэн. Десна уһа гол гаталхадаа, эрхимээр шалгарһанайнь түлөө ахалагша лейтенант А. В. Марков Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайнай 2-дохи шатын орденоор шагнагдажа, буудалгын 1-дэхи батальоной захирагшын тушаалда томилогдоо һэн.

Түбэй фронтын сэрэгүүд 1943 оной октябрь һарада Днепр мүрэнэй түлөө байлдаануудай хоёрдохи шатада бэлэдхэл хэжэ эхилһэн, тэрэнэй үедэ буудалгын 106-дахи дивизи Белорусиин ССР-эй Гомелиин можын Лоев тосхоной хажууда уһанай һаад дайлалдан гаталжа гараха ёһотой байгаа. Ахалагша лейтенант А. В. Марков 1943 оной октябриин 15-да батальонтоёо хамта ябажа, хүндэ артиллериин ба минын буугай буудалганууд доро тэрэ уһа гол гаталха ябасые өөрөө хүтэлбэрилөө. Шархатаһаншье һаа, тэрэ дайнай талмайһаа гараагүй, батальоной баруун эрье руу гаралга хангаһан байна. Алексей Васильевич өөрөө уһа гол дайлалдан гаталха үедөө минын түгдэрхэйгөөр сохигдожо, байлдаанай дүлэн соо алдалан унаһан байна. Украинын Черниговскэ можын Репкинэй аймагай Задериевын хүдөөгэй зүблэлэй Каменка һууринда хүдөөлүүлэгдээ.

СССР-эй Дээдын Зүблэлэй Президиумэй «Улаан Сэрэгэй захирагшадай ба юрын алба хаагшадай бүридэлдэ Зүблэлтэ Холбооной Баатарай нэрэ зэргэ олгохо тухай» 1943 оной октябриин 30-ай Зарлигаар «немец булимтарагшадтай фронтдо тэмсэхэ үедөө захиралгын дайшалхы даабаринуудые жэшээтэ бэрхээр дүүргэһэнэйнгээ түлөө, тиихэдэ харуулһан шэн зоригой ба баатаршалгын түлөө» торгон сэрэгэй ахалагша лейтенант Марков Алексей Васильевичта Зүблэлтэ Холбооной Баатарай үндэр нэрэ зэргэ наһа бараһанайнь хойно олгогдоо.

Шагналнууд

Алтан одон медаль (СССР) (1943 оной октябриини 30-да, наһа бараһанайнь һүүлдэ);
Ленинэй орден (1943 оной октябриини 30-да, наһа бараһанайнь һүүлдэ);
Эсэгэ Ороноо хамгаалгын Агууехэ дайнай II шатын орден (1943 оной сентябриин 18).

Ажаглалтанууд

↑ Костромской район Костромской области с 1936 по 1944 год входил в состав Ярославской области.
↑ Указ Президиума Верховного Совета СССР «Об установлении полного единоначалия и упразднении института военных комиссаров в Красной Армии» от 9 октября 1942 года
↑ 3-го формирования.
↑ Дивизия формировалась в ноябре — декабре 1942 года
↑ До 07.02.1943 года — Отдельная армия войск НКВД.
↑ 2-го формирования.

Ном зохёол

Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1988. — Т. 2 /Любов — Ящук/. — 863 с. — 100 000 экз. — ISBN 5-203-00536-2
Голубев Е. П. Боевые звёзды. 2-е изд., перераб. и доп. — Ярославль: Верхне-Волжское книжное издательство, 1972. — С. 145—146. — 592 с.
Герои огненных лет: очерки о Героях Советского Союза – ярославцах. 3-е изд / сост.: И. И. Сидоров, Б. П. Румянцев. — Ярославль: Верхне-Волжское книжное издательство, 1985. — С. 261—263. — 455 с.
Героев подвиги бессмертны: очерки о Героях Советского Союза – уроженцах Черниговской области / сост.: М. Ф. Церковный, А. Д. Шиганов, Б. Ф. Юрьев. — Киев: Политиздат Украины, 1982. — С. 385. — 422 с.

Баримта бэшэгүүд

Общедоступный электронный банк документов «Подвиг Народа в Великой Отечественной войне 1941—1945 гг.» (неопр.) Дата обращения: 6 февраль 2016. Архивировано 13 март 2012 года.

Герой Советского Союза. Дата обращения: 30 июнь 2012. Архивировано 7 октябрь 2012 года.

Орден Отечественной войны 2-й степени. Дата обращения: 30 июнь 2012. Архивировано 7 октябрь 2012 года.

Обобщенный банк данных «Мемориал» (неопр.)недоступная ссылка — история. Дата обращения: 10 май 2012. Архивировано 10 май 2012 года.

ЦАМО, ф. 58, оп. 18001, д. 1002. Дата обращения: 1 июль 2012. Архивировано 7 октябрь 2012 года.

ЦАМО, ф. 33, оп. 11458, д. 74. Дата обращения: 1 июль 2012. Архивировано 7 октябрь 2012 года.

Учётная карточка захоронения ЗУ380-25-227 в селе Каменка. Дата обращения: 1 июль 2012. Архивировано 7 октябрь 2012 года.

Схема захоронения ЗУ380-25-227. Дата обращения: 1 июль 2012. Архивировано 7 октябрь 2012 года.

Информация из списков захоронения. Дата обращения: 1 июль 2012. Архивировано 7 октябрь 2012 года.

Ссылкэнүүд

Герои Советского Союза - уроженцы Костромского района (неопр.). Дата обращения: 1 июль 2012.
Марков Алексей Васильевич на www.az-libr.ru (неопр.). Дата обращения: 1 июль 2012.

[1] Костромской район Костромской области с 1936 по 1944 год входил в состав Ярославской области.

[2] Указ Президиума Верховного Совета СССР «Об установлении полного единоначалия и упразднении института военных комиссаров в Красной Армии» от 9 октября 1942 года

[3] 3-го формирования.

[4] Дивизия формировалась в ноябре — декабре 1942 года

[5] До 07.02.1943 года — Отдельная армия войск НКВД.

[6] 2-го формирования.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]