Оросой Холбоото Уласта һургуулиин хубсаһан
Оросой Холбоото Уласта һургуулиин хубсаһа үмдэлгэ 1994 оной хабар болюулагдаһан байгаа (үнэн дээрээ 1992 оной июниин 1-дэ тэрэниие үйлэдбэрилһэн эмхинүүдэй хаагдажа, усадхагдаһанһаа боложо болоо). Байгша оной сентябриин 1-һээ һургуулиин хубсаһан нэбтэрүүлэгдээ, гэбэшье юрын дүримөөр.
2025 оной август һарада Болбосоролой яаман Ородой һургуулиин һурагшадта шэнэ нэгэ янзын тогтоогдоһон хэб дурадхаһан байна. Һургуулиин хубсаһан гэжэ тэмдэглэһэн үйлэдбэрилэгшэд ГОСT-ые сахиха ёһотой. Һургуулиин хубсаһанай маяг ажал хэрэгэй шэнжэтэй, ута богонинь аятайхан байха ёһотой. Энэ хадаа Ород гүрэн дотор анха түрүүшынхиеэ иимэ тогтоогдоһон хэб болоно. Юрэнхы, гол болон дунда болбосоролой эмхинүүдэй һурагшадай хубсаһанда хабаатай[1]. Болбосоролой яаман нэгэдэһэн һургуулиин хубсаһа нэбтэрүүлхэ түсэбгүйбди гэжэ тодорхойлбо; болбосоролой эмхинүүд һурагшадай хубсаһанай түхэл шарайда өөрын эрилтэ табижа болоно[2].
Түүхэ
Гол үгүүлэл:Орос гүрэндэ һургуулиин хубсаһан
Оросой Холбоото Уласта СССР-эйхидэл адляар нэгэ һургуулиин хубсаһан үгы, гэбэшье олон лицей, гимназинууд һурагшадай һуралсалайнгаа эмхидэ хабаатай байһые онсолон тэмдэглэжэ, өөрын хубсаһа нэбтэрүүлһэн байна. Зарим һургуулинуудта албан ёһоной абтаһан формо үгы, харин формо классай хэмжээндэ, һурагшадай түрэлхидтэй хэлсээгээр нэбтэрүүлэгдэхэ аргатай (ехэнхидээ иимэ «ангиин» формо доодо классуудта нэбтэрүүлэгдэдэг). Гадна һургуулиин хубсаһагүй болбосоролой эмхинүүд Дресс-код — бизнес маягай хубсаһа үмдэхэ дүримтэй байжа болохо. Зүблэлтэ засагай үеын һургуулиин хубсаһа (гү, али тэрээнтэй адли шэнжэ түхэлтэй плати) сагаан фартугтай һургуули дүүргэгшэд һургуулитаяа хахасалгын һүлдэ тэмдэг болгон, Һүүлшын хонходо үмдэдэг заншалтай, харин бусад һайндэрнүүдтэ үсөөн байдаг.
Харин һургуулинуудта (Набережные Челны, Прохоровскын гимнази хэдэн лицейнүүд, Красноярск ба Уфа-гай һургуулинуудта) басагадай плати, фартуг зүблэлтэ сагһаа үлэһэн гү, али 2000-аад онуудта дахин нэбтэрүүлэгдэһэн байна. Сергей Кравцов 2022 ондо һургуулиин нэгэдэмэл хубсаһа нэбтэрүүлгэ түсэблэгдэнхэй гэжэ мэдүүлээ, гэбэшье болбосоролой эмхинүүдэй захиргаанууд ямар түхэлтэй байхаб гэжэ өөһэдөө шиидхэхэ эрхэтэй. Болбосоролой хорооной түрүүлэгшэ Ольга Казакова юундэ иимэ үүсхэл табигдааб гэжэ тайлбарилба: «Һургуулиин хубсаһан эмхидхэнэ, журамлана, тиимэһээ үхибүүдэй үмдэхэнь шухала»[3].
Ород гүрэндэ 2025 оной июлиин 1-һээ һургуулиин хубсаһанай Гүрэнэй тогтооһон хэб хүсэндөө оробо. Тусхайлан хэлэбэл, дүримтэ хубсаһан дэлхэйн шэнжэтэй, уран һайханай талаар һайшаалтай, аятайхан байха ёһотой гэжэ тэмдэглэнэ. Тэрэ «хуули буса ябадалые дэмжэдэг» «ниигэмэй эсэргүү албан ёһоной бэшэ залуушуулай нэгэдэлнүүдэй» һүлдэ тэмдэгүүдтэй байха ёһогүй. Харин тогтоогдоһон хэб түхэлэй гүрэнэй ба Эхэ орондоо үнэншэ байлгын хүмүүжэлэй һүлдэ тэмдэгүүдые дурадхана[4].
2025 оной августын 6-да Болбосоролой яаман Ород гүрэнэй һургуулиин һурагшадта шэнэ нэгэ янзын тогтоогдоһон түхэл дурадхаба. Һургуулиин хубсаһан гэжэ тэмдэглэһэн үйлэдбэрилэгшэд ГОСT-ые сахиха ёһотой. Эрилтэнүүдэй ёhоор hургуулиин формын түхэл ажал хэрэгэй маягтай, эсхэл, оёдолынь зохидхон байха ёhотой. Энэ хадаа Ород гүрэн дотор энэ түхэлэй түрүүшын стандарт болоно. Юрэнхы, юрэнхы болон дунда болбосоролой эмхинүүдэй һурагшадай хубсаһанда хабаатай[1].
Болбосоролой яаман нэгэдэһэн һургуулиин хубсаһа нэбтэрүүлхэ түсэбгүйбди гэжэ тодорхойлбо; болбосоролой эмхинүүд һурагшадай түхэл шарайда өөрын эрилтэ табижа болоно[2].
Ажаглалтанууд
- ↑ 1 2 "Минпросвещения показало новый стандарт школьной формы", 2025-08-06. 2025-08-16.
- ↑ 1 2 "Минпросвещения не планирует вводить единую школьную форму", 2025-08-06. 2025-08-16.
- ↑ "Единая школьная форма в России 2025-2026: суть законодательной инициативы, какой будет форма, когда введут", 2025-08-06. 2025-08-16.
- ↑ "Появился полный текст ГОСТа с требованиями к школьной форме", 2025-06-29. 2025-08-16.