Макс Борн

Макс Борн
Макс Борн
Түрэһэн үдэр:	1882 оной декабриин 11[…]
Түрэһэн газар:	Вроцлав[d], Прусси хаанта улас, Германиин эзэнтэ гүрэн[…];
Эрхэтэнэй харьяалал:	Германский рейх[d]; Нэгэдэһэн хаанта улас;
Наһа бараһан үдэр:	1970 оной январиин 5[…] (87 наһатай)
Наһа бараһан газар:	Гёттинген[d], Хильдесхайм[d], Доодо Саксони[d], Баруун Германи[d];
Шагнал:	Нобелиин физикын шагнал
Гарай үзэг:

Макс Борн (Герман: Max Born, 1882 оной декабриин 11 – 1970 оной январиин 5) — Германиин физик, математик болон квантын механикын үндэһэ табижа, хүгжүүлхэдэ үнэтэй хуби нэмэри оруулһан эрдэмтэн юм. Хатуу бэетын физикэ, оптикын һалбарида оруулһан хуби нэмэри болон 1920, 30-аад оной олон физикын шудалгын ажалда зүблэхэ үүргэ оруулһан алдартай. Борн 1954 ондо Вальтер Ботегэй хамта физикын Нобелиин шагналда хүртэбэ.

Намтар

Германиин эзэнтэ гүрэнэй Бреслау хотодо түрэбэ.

1924 ондо Луи де Бройль бодосой долгин (Бройлиин долгин) гэһэн долгин атомые бүридэдэг маша бага тооһонсорые хинадаг гэжэ онолбо. Эрвин Шрёдингер математик процесс ба физикын үзэл баримталалые систематизировалһан квантын механикын долгиной тэгшэдхэлые (Шрёдингерэй тэгшэдхэл) зарлаба. Борн Шрёдингерэй шэнжэлэлгын һуурида Бройлиин долгин миин лэ юрэдөө али һуури байрада тооһонсорой бии байхын магадлал юм гэжэ дүнгые гаргаба. Квантын механикэдэ томо хуби нэмэри оруулаад, баһал кристаллографи ба оптикодо хуби нэмэри оруулжа, 1954 ондо физикын Нобелиин шагнал хүртэбэ.

Тэрэнэй зээ басаганиинь Ехэ Британиин ба Австралиин, АНУ-гай дуушан, кинозүжэгшэ, мюзиклын зүүжэгшээр алдартай Оливия Ньютон-Джон.

Зүүлтэ

↑ ¹ ² Архив истории математики Мактьютор
↑ Max Born // Brockhaus Enzyklopädie (нем.) / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
↑ Przeslawski J., Czapla Z. Linear Birefringence in Diisopropylammonium Bromide Crystal (англ.) // Ferroelectrics — Taylor & Francis, 2014. — Vol. 462, Iss. 1. — P. 70—73. — ISSN 0015-0193; 1563-5112; 1026-7484 — doi:10.1080/00150193.2014.890878
↑ Gilman S. L. Are jews smarter than everyone else? (англ.) // Mens Sana Monographs / A. R. Singh — Medknow, 2008. — Vol. 6, Iss. 1. — P. 41—47. — ISSN 0973-1229; 1998-4014 — doi:10.4103/0973-1229.34526 — PMID:22013349
↑ https://www.nndb.com/people/507/000071294/
↑ Max Born // Babelio (фр.) — 2007.
↑ Deltete R. J. The End of the Certain World: The Life and Science of Max Born, the Nobel Scientist who Ignited the Quantum Revolution (англ.) // Annals of Science — Taylor & Francis, 2009. — Vol. 66, Iss. 3. — P. 433—436. — ISSN 0003-3790; 1464-505X — doi:10.1080/00033790801919629
↑ Born M. Über Quantenmechanik (нем.) // Zeitschrift für Physik — Springer Science+Business Media, 1924. — Vol. 26. — S. 379—395. — ISSN 0044-3328 — doi:10.1007/BF01327341

[_e54b9bc4697e01b8-1] ¹ ² Архив истории математики Мактьютор

[_23ce7cbc1920542c-2] Max Born // Brockhaus Enzyklopädie (нем.) / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag

[_ff53981f9e3f72a0-3] Przeslawski J., Czapla Z. Linear Birefringence in Diisopropylammonium Bromide Crystal (англ.) // Ferroelectrics — Taylor & Francis, 2014. — Vol. 462, Iss. 1. — P. 70—73. — ISSN 0015-0193; 1563-5112; 1026-7484 — doi:10.1080/00150193.2014.890878

[_ab3766724a2aa73d-4] Gilman S. L. Are jews smarter than everyone else? (англ.) // Mens Sana Monographs / A. R. Singh — Medknow, 2008. — Vol. 6, Iss. 1. — P. 41—47. — ISSN 0973-1229; 1998-4014 — doi:10.4103/0973-1229.34526 — PMID:22013349

[_ba6620738d185a6d-5] ttps://www.nndb.com/people/507/000071294/

[_efe52163d090a28e-6] Max Born // Babelio (фр.) — 2007.

[_622dc12180a63dab-7] Deltete R. J. The End of the Certain World: The Life and Science of Max Born, the Nobel Scientist who Ignited the Quantum Revolution (англ.) // Annals of Science — Taylor & Francis, 2009. — Vol. 66, Iss. 3. — P. 433—436. — ISSN 0003-3790; 1464-505X — doi:10.1080/00033790801919629

[_23462891832fa40a-8] Born M. Über Quantenmechanik (нем.) // Zeitschrift für Physik — Springer Science+Business Media, 1924. — Vol. 26. — S. 379—395. — ISSN 0044-3328 — doi:10.1007/BF01327341

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]