Альберт Эйнштейн
| Альберт Эйнштейн | |
|---|---|
 | |
| Ажал үйлэ: | физик, эрдэмтэй хүн |
| Түрэһэн үдэр: | 1879 оной мартын 14[1][2][…] |
| Түрэһэн газар: | Германиин эзэнтэ гүрэн, Ульм |
| Эрхэтэнэй харьяалал: | |
| Наһа бараһан үдэр: | 1955 оной апрелиин 18[7][2][…] (76 наһатай) |
| Наһа бараһан газар: | АНУ, Нью-Жерси Улас, Принстон |
| Нүхэр: |
Милева Марич (1903–1919) Эльза Лёвэнтал (1919–1936) |
| Шагнал: |
|
| Һургалта: |
ETH Цюрих Цюрихиин Ехэ һургуули |
| Гарай үзэг: | Файл:Albert Einstein signature.svg |
.svg){kind=small}
.svg){kind=small}
Альберт Эйнштейн (Albert Einstein, ородоор Эйнштейн, *1879 оной мартын 14 — †1955 оной апрелиин 18) Германии еврей гаралтай АНУ Швейцариин онолой физик байба. Тэрэнэй онолой физикэдэ оруулһан хуби нэмэри физикын юртэмсые асар ехээр өөршэлһэн бэлэй.
Тэрэнэй һудалгаанай үндэһэн шэглэл болохо гол харисангын онол орон зай ба саг хугасаанай ойлголтые үндэһээр өөршэлһэн юм. Тэрэ 1905 ондо гаргаһан «Хүдэлжэ бай бэенүүдэй электродинамика» гэһэн гаршагтай ажалайхинь агуулгань харисангын тусхай онол гэһэн тодорхойлогдоһон бэлйэ.
Эйнштейн 1916 ондо харисангын юрэнхы онолоо ниитэлүүлһэн. Мүн тэрэ Квант физикада дорбитой хуби нэмэри оруулһан болоод 1905 ондо хэблүүлжэ байһан Фото-электроной эффектиин тайлбараараа 1922 оной арбан нэгэдүгээр һарада 1921 оной физикиин Нобелиин шагнал хүртэһэн бэлэй. Тэрэнэй онолой ажалнууд болон E=mc2 масс-энергиин тэнсэтьгэл атомын бүмбэгэ ба сүмиин энергиин хүгжэлдэ шууд бусаар нүлөөлһэн.
Ажал
Эйнштейн — 300 улам бодос зүйн шэнжэлхэ зохёолой автор, мүн шахуу 150 шэнжэлхэ ухаанай түүхын, шэнжэлхэ ухаанай гүн ухаанай, публицистикын номууд ба үгүүлэлнүүдэй автор. Агуу ехын шэнжэлхэ ухаанай онолой автор:
- Харисангын тусхай онол (1905).
- Харисангын ниитын онол (1907—1916).
- Фотоэффектэй квант онол.
- Дулаан багтаамжын квант онол.
- Квант Бозе — Эйнштейнэй статистика.
- Броунай ябасалай статистик онол.
- Индуцированно сасалга.
- Термодинамик флуктуациин гэрээлэй сасарангалай онол[8]
Ажаглалта
- ↑ https://www.ige.ch/de/ueber-uns/einstein.html
- ↑ 1 2 Архив истории математики Мактьютор
- ↑ 1 2 https://www.einstein-website.de/z_information/verschiedenes.html
- ↑ https://newspapers.ushmm.org/events/albert-einstein-quits-germany-renounces-citizenship
- ↑ http://www.einsteinsommerhaus.de/index.php?id=539&no_cache=1
- ↑ English Wikipedia community Wikipedia (англ.) — 2001.
- ↑ Эйнштейн Альберт // Большая советская энциклопедия (ород хэлэн): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
- ↑ Einstein, A. Theorie der Opaleszenz von homogenen Flüssigkeiten und Flüssigkeitsgemischen in der Nähe des kritischen Zustandes // Annalen der Physik. — 1910. — Т. 338. — № 16. — С. 1275–1298.
